Geschiedenis

 

  welkom

  actueel
  misintenties
  uitvaarten

  geschiedenis
  gebouw
  goarkapel
  financiën
  werkgroepen
  bestuur

  contact

 

  CLUSTER

  cluster
  NOODDIENST
  disclaimer

 

Hieronder treft u een korte geschiedenis van de Parochie van Sint Joannes de Doper te Meerlo.
Voor een overzicht van kapelaans en pastoors in Meerlo van af 1799 - heden kunt u op een aparte pagina terecht.

Vroegste geschiedenis

Oude kerkOver het ontstaan en de eerste jaren van bijna al onze dorpen en parochie ligt het geheime waas der geschiedenis. Op een zeker ogenblik blijken ze er te zijn. De vragen die wij graag zouden willen stellen, behoeven wij niet eens te formuleren: niemand zal er ooit een zinnig antwoord op kunnen geven. In het jaar 1134 vinden wij voor het eerst een geschreven bron, waaruit vast staat dat er toen een adellijke familie was die zich de eigenares noemde van een Heerlijkheid Myrlaer. Uit latere geschiedenis blijkt dat dit ons tegenwoordige Meerlo is. Tot in het jaar 1622 bleef deze familie in rechte lijn in het bezit van Myrlaer.

Het was geheel in de geest van die tijd dat de wereldlijke Heer ook zorgde voor het geestelijk welzijn van zijn onderdanen. Het christelijk geloof was in onze streken al in de 8 ste eeuw gebracht door Sint Wilbert, waarvan wij weten dat hij doopte in Geijsteren. De eerste kerk in ons dorp lieten de Heren van Myrlaer bouwen op de plaats waar ook de tegenwoordige kerk staat. Ze werd gebouwd op een kunstmatige hoogte langs de Grote Molenbeek en later voorzien van een toren. In de loop van de tijd is ze een- of tweemaal vernieuwd. De kerk die er tot in 1934 stond dateerde uit ± 1500; de toren, waarvoor in 1493 een grote klok werd gegoten, zal een halve eeuw ouder zijn geweest en was 46 meter hoog; deze werd in 1944 vernield en de laatste resten bevinden zich nog in de grond. Kerkrechtelijk bleef Meerlo onder Blitterswijck horen, totdat het in 1441 hiervan werd afgescheiden tot een zelfstandige parochie met Sint Jan de Doper als patroon. De parochiegrenzen van dit jaar zullen wel dezelfde zijn als van tegenwoordig.

Rustige geschiedenis

De parochie kent geen grote geschiedenis, zij was groot noch rijk. De pastoors zullen de eeuwen door lief en leed met hun mensen gedeeld hebben. Hemelschokkende gebeurtenissen kent de parochie-geschiedenis niet. Het ritme van het doen en laten van de adellijke Heer bepaalde het ritme van zijn onderdanen. Had de Heer te lijden van oorlogen en alles wat daarmee samenhing, het volk leed er des te meer onder. Dat kwam vooral tot uiting, toen rond het jaar 1580 het kasteel van Myrlaer tot de grond toe werd verwoest. De Heren keerden nooit meer terug en gingen op het kasteel van Blitterswijck wonen.

Kasteelke en Huize Meerlo

De bouw van wat wij nu het Kasteelke noemen en van Huize Meerlo in het begin van de 17 de eeuw waren slechts een schaduw van de vroegere glans die er uitging van het kasteel Myrlaer en zijn bewoners. De Hervorming van de 16 de eeuw schijnt aan Meerlo ongemerkt voorbijgegaan te zijn. De diepste oorzaak zal wel liggen in het feit dat de Heren het oude geloof der vaderen trouw bleven.

Sint Goarkapel

Sint GoarMerkwaardig is dat de Sint Goarkapel juist rond 1600 werd gebouwd en dat de kapel van Onze Lieve Vrouw in Megelsum eveneens uit die jaren dateert. Het is niet onmogelijk dat de Heren van ons dorp de verering van Sint Goar naar hier brachten vanuit het Rijnland, waar zij ook bezittingen hadden.

Sinds de Heren niet meer op hun stamhuis in de eigen plaats verbleven werd en bleef Meerlo een stil dorp, dat vooral mensen kende die bijna uitsluitend dagloners waren van de Heer daarbuiten. De Franse tijd bracht gaandeweg ook grondige veranderingen voor onze dorpen. De oude adel verdween en daarmee zijn invloed op het godsdienstig wel en wee. De grotere boerenhoven werden voor en na zelfstandig, maar het gros van de mensen bleef eenvoudige en arme boeren. Toch bestond intussen de mogelijkheid dat de parochiekerk uitgebreid werd met een doopkapel en later met een sacristie en zelfs een orgel kreeg, zij het tweedehands; een schooltje kwam er ook.

Moderniteit

In de loop van de 19 de eeuw werd onze gemeenschap steeds meer opgenomen in het nieuwe Nederland, ook op kerkelijk gebied. Nederlands denken werd slechts heel langzaam vlees en bloed. Dat was ook zeker het geval bij de priesters die de Limburgse parochies leidden. Juist zij waren het nu die de sfeer in het dorp voor een groot deel bepaalden. Hun leven en werken moet toch wel niet oppervlakkig geweest zijn, ook niet dat van onze eigen pastoors, al waren het geen op de voorgrond tredende figuren. Want het is opvallend, hoeveel priesters en religieuzen een parochie als de Meerlose voortbracht sinds het laatste kwart van de 19 de eeuw, wat zich voortzette tot diep in de 20 ste eeuw: mensen die zich verdienstelijk maakten in binnen- en buitenland. Intussen diende deze 20 ste eeuw zich onherroepelijk aan.

Op kerkelijk gebied veranderde er toch niet zo heel erg veel. De jonge priesters die als kapelaan naar Meerlo kwamen kregen al te weinig kansen voor hun nieuwe ideeën. Een figuur als pastoor M.J. Janssen, die ruim 30 jaar de geestelijke leider was, leefde en werkte al te zeer in de geest van een voorbije tijd. Meerlo was en bleef nog lang de besloten gemeenschap, die het de eeuwen door was geweest en brak maar langzaam open naar buiten. Ook ons dorp bleek toch geen eiland te zijn. De nieuwe tijd bracht de mensen noodgedwongen steeds verder naar buiten toe. De invloed ten goede van personen als de onderwijzer A.G. Hermans kan daarbij maar moeilijk onderschat worden. Ondanks alles duurde het tot de jaren 1934-1935 dat Meerlo juist op kerkelijk gebied van aanschijn veranderde en als in een stroomversnelling terecht kwam. Misschien mogen wij in de rookpluim, die op de fatale middag van 8 april 1934 na een blikseminslag bij een kort en hevig onweer uit de spits van de kerktoren naar boven steeg, een teken zien dat de oude tijd voorgoed voorbij was. Pastoor Janssen was toen nauwelijks een week op rust.

Nieuwe kerk

Nieuwe KerkZijn opvolger W. van Lokven kreeg de opdracht een nieuwe en grotere kerk te bouwen. De oude bood feitelijk al vanaf het begin der eeuw te weinig plaats: 400 Jaar lang had ze dat wél moeten doen! Hij sloeg aanstonds de hand aan het werk en wist in korte tijd harten en mensen te winnen. Zijn zwakke gezondheid kon de last echter niet dragen en op de laatste dag van 1934 werd hij als een der eersten op het nieuwe kerkhof begraven. De oude kerk was intussen al afgebroken. J. Schreurs volgde pastoor van Lokven op en kon Kerstmis 1935 in een nieuwe ruime kerk vieren. Met grote doorzetting bouwde deze ook aan het godsdienstig welzijn van zijn parochianen en paste het geheel aan, aan zijn tijd: er waaide een nieuwe wind door de aloude parochie van Sint Jan de Doper.

Tweede Wereldoorlog

De Tweede Wereldoorlog bracht zware vernielingen aan het kerkgebouw, dat in 1944 zijn gerestaureerde middeleeuwse toren voorgoed verloor. Met taaie en rustige volharding was pastoor Schreurs voor de tweede maal bouwheer: een nieuwe toren, nieuwe klokken, een nieuw orgel enz. De financiële hulp der parochianen daarbij was bijzonder groot. Pastoor Th. Smeets die hem opvolgde kon voortbouwen op het zeer vele goede, door zijn voorganger op velerlei terrein tot stand gebracht. De parochie was in vijftien jaren tijd totaal veranderd, het oude Meerlo had voorgoed zijn plaats gevonden in het midden van de 20 ste eeuw. Op dezelfde grondslagen konden ook Jacques Verscharen [pastoor van 1 september 1965 tot 26 november 1968], Leo Joosten [pastoor van 7 november 1968 tot 15 juni 1987] en Martin Geelen [pastoor van 26 november 1988 tot †11 juli 1999] verder gaan naar de nieuwe tijd.

Met ingang van 1 september 1999 komt er verandering. Ruud Verheggen, die inmiddels als pastoor was geïnstalleerd van de parochies H. Lambertus te Swolgen en O.L.V. Troosteres der Bedrukten te Tienray wordt ook pastoor van onze parochie. Dat heeft tot gevolg dat er niet elke dag meer een Heilige Mis wordt gelezen, maar één heilige mis door de week en één heilige mis op zondag. Verder worden de vieringen afgestemd met de vieringen in Swolgen en Tienray.
Deze samenwerking bevalt uiteindelijk erg goed en in goed onderlinge harmonie groeit men verder als gemeenschap.

Vanaf 1 januari 2015 komt er een nieuwe verandering. De parochie gaat samen met de parochies van Grubbenvorst, Lottum, Broekhuizen, Broekhuizenvorst, Swolgen en Tienray op een een nieuwe federatie. De federatie Maasdorpen met een gezamenlijk bestuur. In de parochie blijft een coördinatiegroep over die de contacten tussen de parochie en het federatiebestuur in stand houden. Deze federatie zal vorm krijgen onder leiding van Pastoor Verheggen, daarbij geassisteerd door pastoor Peeters, en kapelaan Mielnik.
Zo zal de kerk echter in Meerlo wel kunnen blijven bestaan en open blijven. En wordt een stuk toekomst gegarandeerd.

Voor een overzicht van kapelaans en pastoors in Meerlo van af 1799 - heden kunt u op een aparte pagina terecht.